دانشگاه تربیت مدرس اندیشه فلسفی 1973-2873 5 4 2025 10 21 The Ontology of Causality in Kant's Pre-Critical Philosophy هستی‌شناسی علیت در فلسفه پیشانقدی کانت 531 548 28438 10.58209/jpt.5.4.531 FA میلاد روشنی پایان گروه فلسفه، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران اصغر واعظی گروه فلسفه، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران Journal Article 2025 07 31 The issue of causality is one of the most key and complex issues in Kant's philosophy, and has been the subject of much debate. However, most of this debate, like most other debates in Kantian philosophy, has focused on Kant's critical period. Part of the theoretical difficulties and complexities of the question of causality in Kant's critical philosophy, which have led to serious disagreements, is because Kant had discussed many of the basic issues of this topic in his pre-critical writings, and therefore, in the critical period, he only addressed the theoretical implications of this topic. Therefore, the present article seeks to simplify some of these theoretical difficulties and complexities by examining the issue of causality in Kant's pre-critical texts and by analyzing the philosophical atmosphere surrounding the young Kant, which was particularly marked by the dominance of Leibnizian-Wolffian rationalists and Naturalists. <span lang="FA">مساله علیت یکی از کلیدی‌ترین و پیچیده‌ترین مسایل فلسفه کانت است که مانند غالب بحث‌های فلسفه کانتی، معطوف به دوران نقدی کانت است. بخشی از دشواری‌ها و پیچیدگی‌های نظری مساله علیت در فلسفه نقدی کانت که به عدم توافق‌های جدی منجر شده، به این دلیل است که کانت بسیاری از مسایل پایه‌ای این مبحث را در نوشته‌های دوران پیشانقدی بحث کرده و در دوران نقدی، صرفاً به پی‌آیندهای نظری این مبحث پرداخته است. مقاله حاضر در صدد است تا با واکاوی مساله علیت در متون پیشانقدی کانت و نیز با تحلیل فضای فلسفی پیرامون کانت جوان که به‌ویژه با سیطره عقل‌گرایان لایبنیتسی-ولفی و طبیعت‌گرایان نشانه‌گذاری شده است، بخشی از این دشواری‌ها و پیچیدگی‌های نظری را ساده کند و در نهایت، نشان دهد که کانت در دوران پیشانقدی خود نظریه‌ای جامع در خصوص هستی‌شناسی علیت تدوین کرده که فانوس راه فلسفه نقدی اوست.</span> https://jpt.modares.ac.ir/article_28438_4f3e1a55bdd71769da5e20b374f20f43.pdf